Tomaat Hortipower is een Belgische kweker van pruimtomaten en aangesloten bij Coöperatie Hoogstraten. Het bedrijf werkt nu al twee seizoenen met het PATS-C-systeem. “Dit seizoen zijn we in januari met de teelt begonnen. Tegelijkertijd zijn we gestart met monitoring via PATS-C. Vroegtijdige detectie van Tuta absoluta en de tomatenrups is zeker nuttig. Het ondersteunt ons IPM-programma, omdat het ons alerter maakt, naast de wekelijkse veldinspecties die we al uitvoeren. We weten nu waar we op moeten letten en wanneer, waardoor we gerichter kunnen zoeken naar potentiële hotspots van Tuta absoluta.” Photo: PATS-C in a Hortipower greenhouse  Tuta absoluta is oorspronkelijk afkomstig uit Zuid-Amerika en komt tegenwoordig veel voor in tomatengewassen in Europa en andere continenten. Wanneer de kever in een kas aanwezig is, kan het 4 tot 6 weken duren voordat gewasschade zichtbaar wordt. Met deze oplossing worden we veel sneller op de hoogte gebracht van een plaag. Doordat de volwassen insecten al in een vroeg stadium worden waargenomen, kunnen we snel ingrijpen en de ontwikkeling van de plaag in een vroeg stadium stoppen. Dit betekent minder interventies, waardoor we minder spuitbeurten en de bijbehorende kosten besparen. Omdat PATS-C de plaagactiviteit elke nacht monitort, kunnen we via het dagelijks bijgewerkte dashboard ook het effect van elke interventie op de populatie volgen. Video: PATS-C in a Hortipower greenhouse PATS-C is nuttig voor mij als gewasbeheerder, omdat we minder mankracht hoeven in te zetten voor het inspecteren van gewassen en daardoor sneller kunnen optreden tegen plagen. Astrid Sneyders, gewasbeheerder Hortipower (Tomeco) Rani Mertens, onderzoeker Onderzoekscentrum Hoogstraten (PCH)

Tomaat Met meer dan 60 hectare tomatenteelt verdeeld over drie Nederlandse locaties is Alvonto continu op zoek naar manieren om de kwaliteit en duurzaamheid te verbeteren. Op hun locatie in Dinteloord testte tomatenspecialist Tobias Wieman PATS-Vinder, onze nieuwe AI-gebaseerde tool voor plaagvoorspelling, om interventies nauwkeuriger te kunnen plannen. Het resultaat? Een vroegere en effectievere bestrijding van rupsen, minder chemische behandelingen en een beter biologisch evenwicht. Photo: Tobias installing PATS-C in the greenhouse Tobias Wieman, Gewasspecialist Alvonto Wil je het volledige verhaal weten over Alvonto's traject met PATS-C? Lees dan het artikel in Onder Glass .

Tomaat Dit is het tweede seizoen dat Breugem Horticulture, een Nederlandse tomatenteler, met het PATS-C-systeem werkt. In 2024 besloot Sebastiaan Breugem deze oplossing te implementeren om de belangrijkste mottenplagen in zijn gewassen op het hele bedrijf automatisch te monitoren. Het doel? Een gewasbeschermingsstrategie gebaseerd op feiten. Een van de plagen waarmee het team te maken krijgt, is de tomatenrups. Deze plaag vormt een dubbele bedreiging: naast de schade aan de bladeren kunnen de rupsen ook tomatenplanten aantasten, waardoor deze onverkoopbaar worden. Door de afnemende beschikbaarheid van bestrijdingsmiddelen neemt het risico op plagen en daarmee de economische schade toe. Dit onderstreept het belang van preventief en strategisch handelen. Om die reden vertrouwt Breugem Horticulture steeds meer op biologische gewasbeschermingsoplossingen. Voor de effectiviteit van biologische middelen is een precieze timing van de toepassing cruciaal. Bacteriële preparaten zijn bijvoorbeeld zeer effectief tegen rupsen, maar alleen als de rupsen het product in een vroeg stadium van hun levenscyclus binnenkrijgen.   PATS-C bewijst zijn waarde Gelukkig bleek de plaagdruk in 2024 beheersbaar. De waarnemingen van Sebastiaan in het gewas werden bevestigd door de gegevens van het PATS-C-dashboard. Dit overtuigde hem van de betrouwbaarheid van het systeem. In 2025 is Breugem Horticulture van plan een nog proactievere aanpak te hanteren, ondersteund door de inzichten van PATS-C. De informatie en waarschuwingen van het systeem zullen dienen als basis voor aanvullende gewasinspecties, waarna de gewasbeschermingsstrategie op de behoeften van de gewassen zal worden afgestemd. Het bedrijf kijkt er ook naar uit om in de nabije toekomst gebruik te maken van de geautomatiseerde voorspellingen van PATS-C, waardoor ze nog eerder kunnen reageren op de ontwikkeling van plagen. Photo: Damage caused by Tomato looper caterpillar  Een toekomstgericht familiebedrijf Breugem Horticulture, gevestigd in Bleiswijk, Zuid-Holland, is een innovatief familiebedrijf dat op zes hectare tomaten teelt. Het bedrijf onderscheidt zich door actief te investeren in nieuwe technologieën en duurzame initiatieven. Binnenkort wordt een gezamenlijk geothermisch energieproject afgerond om de kassen te verwarmen, en ze onderzoeken de mogelijkheid om CO2 af te vangen en te gebruiken in hun teelt.   Dit omvat ook de implementatie van digitale scouting. Naast het gebruik van PATS-C Om grotere plagen zoals motten in de gaten te houden, is het bedrijf in 2024 begonnen met het gebruik van een app om andere plagen zoals wittevliegen op te sporen. Hierdoor kan de verantwoordelijke medewerker zijn of haar werktijd effectiever benutten: er wordt minder tijd besteed aan het verzamelen van gegevens en meer tijd aan het analyseren en optimaliseren van gewasbescherming.   Deze aanpak stelt Breugem in staat om tijdig en beter onderbouwde beslissingen te nemen. Bovendien vereenvoudigen de geautomatiseerde processen de personeelsplanning, waardoor werknemers worden ingezet waar ze het meest nodig zijn. ​ Sebastiaan Breugem

Paprika Samenwerking Koninklijke Brinkman, PATS en Agrobío: Biologische rupsbestrijding bij Kwekerij het Westland Kwekerij Westland start in januari 2024 een grootschalige veldproef voor de biologische bestrijding van rupsen in paprika's. De tomatenrups en de Tuta absoluta veroorzaken aanzienlijke economische schade in de paprikateelt. Nu chemische bestrijdingsmiddelen steeds minder effectief worden, is het belangrijk om de mogelijkheden van biologische bestrijding optimaal te benutten. De veldproef draait om detectie met het PATS-C mottendetectiesysteem in combinatie met de inzet van de parasitaire wesp Trichogramma achaeae als biologische oplossing.   De praktijkproef bij Kwekerij het Westland in Nederland vergelijkt twee afdelingen. In één afdeling wordt signalering door PATS-C gecombineerd met het gebruik van TRICHOcontrol (de parasitaire wesp Trichogramma achaeae ) en in een tweede afdeling worden traditionele gewasbeschermingsmiddelen gebruikt. Hoe sneller het eerste signaal van de tomatenrups komt en hoe beter de verspreiding van TRICHOcontrol is, hoe beter en sneller de rupsenbestrijding zal werken.   Photo: Paprika in a Westland greenhouse Digitale gegevensverzameling Motten leggen eieren waaruit rupsen komen die blad- en fruitschade veroorzaken. Nu chemische bestrijdingsmiddelen niet meer nodig zijn, is het belangrijk om motten vroegtijdig te detecteren. Dit is mogelijk met het automatische detectiesysteem PATS-C. Telers zien motten eerder en kunnen sneller ingrijpen, voordat de plaag uit de hand loopt. De technologie is eenvoudig: een PATS-C detectiesysteem wordt aan het frame van de kas bevestigd. Detectie vindt 's nachts plaats, wanneer de motten actief zijn en door de camera worden vastgelegd. Door de koppeling met een dataregistratiesysteem krijgt de kweker 's ochtends een overzicht van de aanwezigheid van motten en de ontwikkeling van de plaagdruk, via duidelijke grafieken op zijn dashboard. Vroegtijdige herkenning is zo mogelijk, wat cruciaal is voor onmiddellijke interventie bij de eerste tekenen van een plaag. PATS-C is een automatisch detectiesysteem voor alle mottensoorten, waaronder niet alleen de tomatenrups ( Chrysodeixis ) en Tuta absoluta, maar ook Duponchelia , Opogona ( bananenmot ) en bladrollers. Het voordeel is dat het de kweker een sneller en efficiënter detectiesysteem biedt in vergelijking met het gebruik van feromoonvallen of lichtvallen. Gebruikers noemen ook het voordeel dat ze meer te weten komen over het gedrag van motten (wanneer ze actief zijn) en welk effect een gewasbeschermingsbehandeling heeft op de populatie. Adviseurs kunnen de plaagdruk bovendien op afstand monitoren. Photo: PATS-C in the greenhouse Trichogramma Een goede biologische oplossing voor de bestrijding van rupsen was in het verleden niet beschikbaar. Met de parasitaire wesp Trichogramma achaeae was het moeilijk om een goede parasitisatie van motteneieren te bereiken. Agrobío's nieuwe TRICHOcontrol is een productvariant waarbij de poppen zeer snel uitkomen en de dosis wordt toegediend. Nu is dit 3-14 dagen, waar dit voorheen 10-14 dagen was. Er wordt een parasiteringspercentage van bijna 100% bereikt. Gecombineerd met PATS-C-signalering van De allereerste mot, en dan meteen de Trichogramma , zijn de verwachtingen voor deze proef hooggespannen . Kwekerij Het Westland in Naaldwijk heeft sinds mei 2023 ervaring opgedaan met PATS-C. Chris Bos: "Met PATS-C konden we de aanwezigheid van tomatenrupsen heel goed signaleren, terwijl ik op dat moment geen volwassen exemplaren in de vallen aantrof. Deze inzichten helpen me om nog sneller en beter te reageren op plaagdruk. We hebben vorig seizoen al wat geëxperimenteerd met TRICHOcontrol en we hebben gezien dat Trichogramma ook een goede parasitaire werking heeft op hoger groeiende gewassen zoals paprika, maar aan het begin was de plaagdruk al te hoog. Volgend seizoen starten we daarom vanaf het begin van het nieuwe gewas met deze grotere praktijkproef."

Paprika Bij paprikateler Vink Sion in Friesland levert een combinatie van biologische bestrijding en geautomatiseerde monitoring veelbelovende resultaten op tegen een van de meest hardnekkige plagen in kassen: de tomatenrups ( Chrysodeixis chalcites ). In nauwe samenwerking met programma's van detailhandelaren zoals Bakker Barendrecht en Albert Heijn's Beter voor Natuur & Boer heeft het bedrijf duurzame werkwijzen omarmd die de biodiversiteit ondersteunen en het gebruik van chemicaliën verminderen.   Om die missie kracht bij te zetten, heeft Vink Sion een dubbele strategie uitgeprobeerd: het uitzetten van Trichogramma-wespen om motteneieren te parasiteren en het inzetten van PATS-C om de mottenactiviteit in realtime te volgen. Het doel is om eerder, nauwkeuriger en met meer zekerheid te kunnen handelen. Biologische bestrijding met back-up De eerste stap in de aanpak is het uitzetten van Trichogramma brassicae langs de randen van de gewassen en onder kwetsbare omstandigheden, met name in kassen met een hoge plaagdruk. Dit jaar werden twee van de drie kasblokken preventief behandeld. "Vroeger hingen we kleefvallen op en hoopten we op het beste", herinnert gewasbeheerder Albert van der Ziel zich. "Nu zetten we eerst de Trichogramma uit en bevestigt het PATS-C-systeem dat het werkt." In 2024 werd het verschil glashelder. Aan de hand van de PATS-C-gegevens kon het team duidelijk zien dat er minder tomatenrupsen aanwezig waren in de percelen waar Trichogramma was toegepast, vergeleken met de onbehandelde controlepercelen. "Die bevestiging is veel waard ," zegt Albert. "Je ziet de gegevens die je strategie ondersteunen. Dat schept vertrouwen."   Photo: Jaap Vink with Bell Pepers Een verandering in scouting en besluitvorming. Doordat PATS-C nachtvluchten monitort, hoeft het team niet langer alleen te vertrouwen op kleefvallen of verkenningen overdag. “Vroeger misten we veel. Nu, als we geen activiteit in de data zien, weten we dat we niet intensief in dat gebied hoeven te zoeken. Dat is nieuw voor ons en het helpt ons enorm”, zegt Albert. Zelfs andere mottensoorten zoals Duponchelia worden nu in het systeem gedetecteerd, waardoor het team zich beter kan richten op verschillende nuttige insecten. "PATS-C kan mottensoorten van elkaar onderscheiden op basis van grootte en vorm. Dat vertelt ons welke biologische middelen we mogelijk moeten inzetten." Photo: Cotesia as a natural enemy of the Tomato looper in sweet pepper Van demo tot dagelijks gebruik Vink Sion maakte voor het eerst kennis met PATS-C tijdens een demonstratie en besloot het een kans te geven. Eigenaar Jaap Vink had het systeem wel gezien, maar was er pas echt van overtuigd toen Albert erop aandrong om het te installeren en de waarde ervan te testen. "Aanvankelijk wisten we niet precies wat we zagen," zegt Albert. "Maar na slechts één seizoen beseften we de waarde ervan. We zijn steeds meer op het systeem gaan vertrouwen." Het telersteam werkt nu aan het uitbreiden van het gebruik van zowel PATS-C als Trichogramma . De volgende stap is om de gegevens nauwer te koppelen aan behandelingsschema's en de aanpak op te schalen naar andere kassen. Photo: PATS-C in the greenhouse Duurzame vooruitgang, onderbouwd met data. De tomatenrups blijft een hardnekkige plaag in veel gewassen. Maar met hulpmiddelen zoals PATS-C zien telers zoals Vink Sion dat geautomatiseerde data en biologische oplossingen niet alleen naast elkaar bestaan, maar elkaar zelfs versterken. “Het gaat niet meer alleen om reageren. We signaleren problemen eerder en doen minder,” zegt Albert. “En als je dat terugziet in de cijfers, geeft dat je het vertrouwen om door te gaan.” Albert van der Zei, Gewasmanager Vink Sion Wil je het volledige verhaal lezen over Vink Sions traject met PATS-C? Lees dan het artikel op Hortidaily.

Paprika Marvin Koot, technisch gewasbeschermingsspecialist bij Biobest Nederland, adviseert Jansen Paprika al jaren. Jansen Paprika is gevestigd in Andijk en teelt maar liefst 25 hectare rode en gele paprika's. Het bedrijf is lid van Growers United en Planet Proof-gecertificeerd.   Samen met Ron Jansen, mede-eigenaar van Jansen Paprika, is Marvin de uitdaging aangegaan om in het seizoen van 2023 zo min mogelijk chemische gewasbeschermingsmiddelen te gebruiken. En met succes. Deze prestatie was mede te danken aan het gebruik van de PATS-C-oplossing. Het systeem werd ingezet in de strijd tegen de tomatenrups ( Chrysodeixis chalcites ), een bekende plaag in paprika's. De rupsen van deze mot kunnen de oogst snel en op grote schaal beschadigen. PATS-C herkent en telt verschillende mottensoorten en houdt zo nauwkeurig de activiteit en ontwikkeling van de plaag bij. Dit maakt een onmiddellijke reactie op dreigende plagen mogelijk.   Photo: PATS-C at Jansen Paprika BV Ron was begin 2023 zeer geïnteresseerd in de oplossingen van PATS, met name PATS-C. In de jaren daarvoor had het bedrijf regelmatig problemen met de Turkse mot. Soms leidde dit tot aanzienlijke schade door de rupsen. Aan het begin van vorig seizoen installeerde hij dit systeem op een perceel van 6 hectare. Ron Jansen heeft zeer positieve ervaringen: "Op deze locatie konden we de rupsen volledig biologisch bestrijden. Dus met minder middelen dan in voorgaande jaren en zonder noemenswaardige schade aan de gewassen." Dankzij het monitoringsysteem kon Ron de juiste momenten gedurende het seizoen kiezen om Bt ( Bacillus thuringiensis ) toe te passen, een biologisch middel tegen rupsen. Graph: The PATS-C dashboard shows the flight activity of the Turkish moth Op basis van de grafiek in het PATS-C-dashboard konden drie perioden worden waargenomen waarin de activiteit van volwassen motten toenam: midden juni, midden juli en midden augustus. In die perioden vlogen volwassen motten van buiten de kas in. Kort nadat deze pieken in de plaagactiviteit waren geconstateerd, werd een Bt-behandeling toegepast. Door deze precieze timing kwamen de rupsen direct na het eistadium in contact met het product en konden ze zich niet tot motten ontwikkelen. Hierdoor bleef de schade aan de gewassen minimaal en werd de vorming van nieuwe generaties van het ongedierte in een vroeg stadium gestopt. Photo: The caterpillar of the Tomato looper can cause significant damage in bell peppers. Ook dit seizoen willen Ron en Marvin de rupsen onder controle houden zonder chemische bestrijdingsmiddelen te gebruiken. Met het PATS-C-systeem zal dat wederom een fluitje van een cent zijn. En het is niet alleen de Turkse mot die in de gaten wordt gehouden; ook andere mottensoorten ontkomen niet aan de aandacht van PATS-C. Bijvoorbeeld de Duponchelia-mot, die bij grote aantallen ook een probleem kan vormen voor de paprikateelt.

Rozen Bij rozenkweker Nini, onderdeel van Herburg in Naivasha, Kenia, wordt het PATS-C-systeem gebruikt om de valse appelbladroller (FCM) te monitoren. Twee kassen op het 60 hectare grote bedrijf zijn nu uitgerust met de geautomatiseerde camera's als onderdeel van een project om vroege detectie te verbeteren.   “Voor ons als telers was de mot nooit een groot probleem”, legt Philippe Veys van Nini uit. “ Er was nauwelijks zichtbare schade, dus kreeg het nooit veel aandacht totdat de EU de regelgeving aanscherpte. Nu zijn de risico's op onderscheppingen van zendingen en zelfs sluitingen van markten aanzienlijk toegenomen… Het begrijpen en bestrijden van de mot begint dus met goede monitoring.”   Photo: The team of Nini and PATS together in the greenhouse Eerste resultaten De eerste resultaten zijn veelbelovend. "We zijn nog maar net begonnen, maar we zien nu al dat het werkt. We zien wat we in het echt zien terug in de output van het systeem. De volgende stap is bepalen of het systeem ook drukstijgingen kan voorspellen, zodat er eerder ingegrepen kan worden." Vooruitblik De grote vraag blijft of het opschalen werkt, maar het potentieel is duidelijk. "Als het werkt voor FCM, werkt het misschien ook voor andere plagen of ziekten, met vaste camera's of misschien drones. Dat moet nog blijken. Maar we zijn ervan overtuigd dat bepaalde toepassingen zeker succesvol zullen zijn." Philippe Veys Photo: PATS-C with roses Wil je het volledige verhaal lezen over Nini's traject met PATS-C? Lees dan het artikel in Floral Daily.

Vermeerdering Bij Redwing Limited in Kenia brengt de teelt van delicate bloemen zoals lisianthus en geraniums voor vermeerdering de nodige uitdagingen met zich mee, met name de bestrijding van nachtelijke insectenplagen. Om dit aan te pakken, heeft het bedrijf PATS-C, een geavanceerd geautomatiseerd monitoringsysteem, geïntegreerd in hun plaagbestrijdingsstrategie. PATS-C, geleverd door Real IPM, onderdeel van de Biobest Group, een gerenommeerde distributeur van oplossingen voor plaagbestrijding en hightech monitoringsystemen, is de afgelopen zes maanden operationeel bij Redwing.   Simon Sayer , directeur bij Redwing, deelt zijn ervaring: "Het systeem is zeer eenvoudig te installeren. De technologie om te volgen waar insecten zich in de kas bevinden en op welk tijdstip van de dag ze het meest actief zijn, is een geweldige vooruitgang in gewasmonitoring. Bovendien stelt de mogelijkheid om het directe effect van ingrepen te visualiseren en dit historisch in kaart te brengen telers in staat om veel preciezer om te gaan met chemisch gebruik en veel meer vertrouwen te hebben in biologische bestrijdingsmiddelen."   Photo: Installation of PATS-C at Redwing in Kenya PATS-C werkt door continu de kasomgeving te scannen en zo de populaties van schadelijke insecten te detecteren en te volgen. Deze realtime gegevens worden vervolgens gepresenteerd via een intuïtief dashboard, waardoor telers de activiteitspatronen van insecten kunnen monitoren en snel weloverwogen beslissingen kunnen nemen. De precisie van het systeem helpt niet alleen bij tijdige interventies, maar draagt ook bij aan de vermindering van chemische middelen, wat een duurzamere aanpak van plaagbestrijding bevordert. Voortbouwend op de mogelijkheden van PATS-C, versterkt de introductie van de PATS-Kalendar de gereedschapskist van de teler verder. Dit digitale logboek maakt het mogelijk om alle acties ter bestrijding van plagen nauwkeurig vast te leggen en deze direct te koppelen aan de waargenomen plaagdruk. Door interventies en hun resultaten te documenteren, kunnen telers de effectiviteit van hun strategieën evalueren, hun aanpak verfijnen en toekomstige acties met meer vertrouwen plannen. De synergie tussen de realtime monitoring van PATS-C en de gedetailleerde registratie van PATS-Kalendar stelt telers in staat om over te stappen van reactief naar proactief plaagbeheer. Photo: Visible effect after crop protection: moth activity dropped by 50% in the following generation. De samenwerking tussen Redwing, PATS en Real IPM illustreert de mogelijkheden van het integreren van geavanceerde technologie in traditionele landbouwmethoden. Door dergelijke innovaties te omarmen, kunnen telers een preciezere, efficiëntere en duurzamere gewasbescherming bereiken, waardoor zowel de gezondheid van hun gewassen als de continuïteit van hun landbouwpraktijken gewaarborgd worden.

Gerbera Bij Flower Harmony draait alles om het duurzaam kweken van prachtige gerbera's. Wat begon als drie onafhankelijke kwekers binnen Colours of Nature groeide in januari 2024 uit tot één collectief. Door de krachten te bundelen, hebben ze zich verder kunnen specialiseren, betrouwbaar kunnen opschalen en een bedrijfscultuur kunnen opbouwen die gericht is op samenwerking, respect en continu leren. Duurzaamheid staat centraal in alles wat ze doen, van energieverbruik tot het welzijn van hun medewerkers, en die mentaliteit strekt zich ook uit tot plaagbestrijding. In februari 2021 is Flower Harmony een samenwerking met PATS-C gestart, op zoek naar een slimmere en nauwkeurigere manier om de activiteit van motten te monitoren zonder de biologische bestrijding te verstoren. Bij gerbera's is het in balans houden van het biologische ecosysteem cruciaal voor een product van hoge kwaliteit, het hele jaar door.   Van eerste tests tot dagelijks gebruik De eerste systemen werden in 2021 geïnstalleerd op twee locaties in Maasdijk. De telers waren vanaf het begin benieuwd hoe de technologie in hun dagelijkse werkzaamheden zou passen. Die eerste ervaringen bewezen al snel de waarde ervan: PATS-C detecteerde mottenactiviteit voordat deze in traditionele vallen zichtbaar werd, waardoor het team meer tijd had om in te grijpen en mogelijke schade te voorkomen.   Photo: Twan Breugem surrounded by gerberas Wat begon als een experiment, werd al snel onderdeel van hun dagelijkse routine. Tegenwoordig gebruikt Flower Harmony PATS-C in al hun vier kassen en houdt het systeem negen hectare gerberateelt in de gaten. De inzichten die het systeem continu levert, spelen nu een belangrijke rol in hun geïntegreerde plaagbestrijdingsstrategie (IPM). "De voorspellingen van PATS zijn ontzettend waardevol. Dankzij hun vroege waarschuwing voor een rupsenplaag konden we precies op het juiste moment biologisch ingrijpen en de plaag stoppen voordat deze zich kon ontwikkelen. Het is fantastisch om over dit niveau van vooruitziendheid te beschikken; het helpt ons om materialen en arbeidskrachten met vertrouwen te plannen." Twan Breugem, directeur Gegevens omzetten in vertrouwen Realtime inzichten hebben de manier waarop het team ongedierte bestrijdt, veranderd. Wanneer PATS-C vliegactiviteit detecteert, kunnen ze hun biologische behandelingen snel en vol vertrouwen aanpassen. En wanneer de gegevens rustige nachten laten zien, weten ze dat hun huidige strategie werkt, waardoor ze tijd en moeite besparen bij het verkennen van de omgeving. Het resultaat is een evenwichtiger teeltomgeving, waar beslissingen worden genomen op basis van feiten in plaats van aannames. Een verschuiving die de controle teruggeeft aan de teler en die de biologische bestrijding verbetert met de juiste technologie. Een gezamenlijk doel: duurzaam groeien De samenwerking tussen Flower Harmony en PATS is gebaseerd op de waarden innovatie, duurzaamheid en samenwerking om de sector vooruit te helpen. Door geautomatiseerde monitoring te combineren met biologische bestrijding, kan Flower Harmony het pesticidegebruik tot een minimum beperken en alleen als laatste redmiddel inzetten, terwijl tegelijkertijd een gezond gewas en ecosysteem behouden blijven. Photo: PATS-C system in the greenhouse in Maasdijk Vooruitblik De samenwerking blijft zich ontwikkelen. Flower Harmony en PATS onderzoeken samen nieuwe manieren om insectengegevens nog nuttiger te maken. Een eerste stap is de introductie van PATS-Vinder eerder dit seizoen. Het team weet nu wanneer volwassen motten verschijnen, maar nog beter, ze weten nu ook wanneer de kleinste rupsjes uitkomen. Een perfect hulpmiddel om interventies en de benodigde mankracht te plannen.   Voor Flower Harmony is technologie zoals PATS-C meer dan alleen een hulpmiddel. Het helpt het team om compact te blijven, dagelijks bij te leren en strategieën te verbeteren om plagen onder controle te houden. Twan Breugem, directeur

Gerbera Het bedrijf gebruikt de PATS-C-oplossing al sinds de eerste versie in 2020. Sinds 2024 zijn beide kassen op het 7 hectare grote bedrijfsterrein volledig afgedekt met netten, wat de instroom van nieuwe volwassen motten effectief voorkomt. Het monitoren van de interne mottenpopulatie blijft echter cruciaal. Daarom zal Oudijk vanaf 2025 het gehele bedrijf bewaken met in totaal acht PATS-C-camera's.   Dirk-Jan Oudijk legt uit: "De tomatenrups is een complexe en zeer schadelijke plaag. Als ze eenmaal binnen zijn, is het extreem moeilijk om ze weer kwijt te raken. Het vereist constante aandacht gedurende het hele seizoen en verstoort de biologische bestrijding aanzienlijk. Daarom moeten we nu nog alerter zijn: weten of de plaag volledig is uitgeroeid en direct kunnen ingrijpen als er toch een nieuwe mot binnenkomt."   Tomato Looper larva De afgelopen jaren heeft het bedrijf ervaren hoe snel een populatie tomatenrupsen kan toenemen. Dirk-Jan legt uit hoe de PATS-C-gegevens hierin inzicht gaven: "Vorig jaar zagen we op het PATS-C-dashboard hoe de generaties zich in snel toenemende golven ontwikkelden. Niet lang daarna zagen we de gevolgen in de oogst. Dat was voor mij het moment om volledig voor PATS-C te kiezen. Een extra paar ogen en betere informatie zijn gewoonweg onmisbaar." PATS-C installation at Oudijk Gerbera De volgende stap is dat het systeem Dirk-Jan en Erik Mooij, de gewasbeschermingsadviseur van het bedrijf, direct waarschuwt wanneer de plaag wordt gedetecteerd. Daarnaast fungeert PATS-C ook als voorspellingsinstrument en voorspelt het wanneer de eerste larven worden verwacht. Met deze innovaties kunnen Dirk-Jan en Erik de tomatenrups nog effectiever bestrijden en proactief anticiperen op nieuwe bedreigingen.

Gerbera Met 12 hectare verdeeld over vier kassen en een jaarlijkse productie van 95 miljoen gerbera's behoort LG Flowers tot de top gerbera-producenten van Nederland. Naast de sterke groei van het bedrijf in de afgelopen jaren, blijven er nieuwe uitdagingen opduiken. Dit blijkt met name uit de snelle veranderingen in de gewasbescherming. Plagen zoals de tomatenrups ( Chrysodeixis chalcites ) en de Europese pepermot ( Duponchelia fovealis ) hebben een grote impact op de gerberateelt. Niet alleen op het gewas zelf, maar ook op het biologische evenwicht dat LG Flowers probeert te behouden.   “We doen er alles aan om plagen voor te blijven”, zegt Martin de Bruijn , Hoofd Teelt bij LG Flowers. “Zodra motten binnenkomen, kan dat een domino-effect veroorzaken. Ze ondermijnen natuurlijke vijanden, waardoor het hele systeem uit balans raakt. Dan loop je maanden achter.” LG Flowers werkt sinds 2021 met de PATS-C-oplossing. Vier jaar later is PATS-C-monitoring in het hele bedrijf geïmplementeerd. Daarnaast is een aanzienlijk deel van de kassen preventief voorzien van insectennetten, waar dat technisch mogelijk was. “Het monitoren van de interne populatie blijft essentieel”, zegt Martin. “PATS-C geeft ons 24/7 inzicht en, belangrijker nog: gemoedsrust. We weten waar we aan toe zijn.” Martin de Bruijn, Head of Cultivation at LG Flowers, next to one of the PATS-C cameras. Deze continue stroom aan gegevens is ook nuttig voor Wouter Mooij, gewasbeschermingsadviseur: "Telers hebben vaak een vast tijdsvenster voor het uitvoeren van een behandeling. Een aantal keer per jaar zien we een abrupte verandering in de activiteit van motten binnen drie dagen. Als er halverwege de week een toename is en er een mogelijkheid is om in het weekend te spuiten, kun je je strategie aanpassen en opschalen voordat de larven het voedingsstadium bereiken." Martin vervolgt: "PATS-C detecteert de Tomato-rups in een zeer vroeg stadium, vaak zelfs voordat er zichtbare schade optreedt. Uit ervaring blijkt dat een dergelijke piek in de activiteit van de mot snel wordt gevolgd door schade aan de gewassen. Door dit patroon te herkennen, kunnen we gerichte biologische interventies uitvoeren tegen de eerste larven en verdere besmetting voorkomen." The PATS-C camera closely monitors moth activity day and night. Het bijhouden van acties wordt steeds belangrijker. Interventies worden direct geregistreerd in PATS-Kalendar, waardoor gewasdeskundigen en adviseurs kunnen zien wat er is gedaan en wanneer. De volgende stap is het voorspellen van risico's en het automatisch adviseren over het juiste moment voor interventie. ​ “We zetten vol in op digitalisering, preventie en biologische bestrijding”, zegt Martin. “ Het gaat erom dat we bij het allereerste teken van druk kunnen ingrijpen, zodat we het evenwicht in de kas kunnen bewaren. Denk aan ‘bankplanten’ om de natuurlijke vijanden op een stabiel niveau te houden, en aan technologie die ons helpt alert te blijven. Door deze instrumenten te combineren, creëren we een systeem dat niet achteraf reageert, maar juist voorkomt dat de situatie uit de hand loopt. Tegelijkertijd blijven we zoeken naar manieren om ons teeltsysteem nog slimmer te maken, met nieuwe technologieën waarmee we sneller en preciezer kunnen handelen. Zo blijven we de lat steeds hoger leggen.”

Orchideeën Bij Bac Orchids komen innovatie en traditie samen in de teelt van Cymbidium. In dit interview vertelt Dico Bac, mede-eigenaar van Bac Orchids, hoe hun familiebedrijf een van de grootste uitdagingen in de orchideeënteelt aanpakt: de opogona-mot.   Na jarenlang te hebben gestreefd naar biologische teelt zonder chemische bestrijdingsmiddelen, leed de kwekerij aanzienlijke verliezen, waarbij tot wel 25% van de gewassen werd aangetast door plagen. Dankzij PATS-C hebben ze die schade nu drastisch verminderd, waardoor ze de plagen beter onder controle hebben en tegelijkertijd trouw blijven aan hun duurzame aanpak. Video: Interview with Dico Bac  "Voorheen konden we met UV-lichtvallen alleen maar gissen. Nu, dankzij PATS-C, kunnen we de cycli van nieuwe generaties daadwerkelijk zien, ze 's nachts monitoren en onze strategie nauwkeurig aanpassen. Dat is echt een meerwaarde voor ons." Dankzij realtime monitoring en gedetailleerde inzichten kan Bac Orchids nu plagen voorspellen, biologische interventies zoals nematoden optimaliseren en dichter bij hun visie komen van een volledig duurzame en veerkrachtige orchideeënteelt. Dankzij realtime monitoring en gedetailleerde inzichten kan Bac Orchids nu plagen voorspellen, biologische interventies zoals nematoden optimaliseren en dichter bij hun visie komen van een volledig duurzame en veerkrachtige orchideeënteelt. “De biologische methode vergt meer inspanning, maar ik hou van de uitdaging. Zolang we niet te veel schade aanrichten, helpt PATS me de plaag onder controle te houden met een uitstekend monitoringsysteem.” Dico Bac Mede-eigenaar