Elf paar ogen in de kas, geen mot blijft zichtbaar
In de glastuinbouw krioelt het van de vliegende bijen, die al dan niet een plaag kunnen vormen voor het gewas. Als bedrijf met een achtergrond in vliegende technologie viel er in het begin wat bij te leren over de vliegende biologie in de kas. In de afgelopen zes jaar is dat al erg goed gelukt. Maar natuurlijk staan we ervoor open om meer te leren over specifieke plagen, maar ook bij te dragen aan de kennis over deze insecten in de sector.
Eén van die kansen werkt mee in het PPS-project Masterplan Rupsenbestrijding. Dit project richt zich op het vinden van een geïntegreerde - en zo veel mogelijke biologische - beheersing van de Turkse mot ( Chrysodeixis chalcites ) en de Duponchelia mot ( Duponchelia fovealis ). Deze plagen zijn echte lastpakken in de gerbera- en paprikateelt.
Onze bijdrage hieraan is het monitoren van volwassen motten en meer inzicht krijgen in het gedrag en de voorkeuren van met de naam van de Turkse mot. Waar in de kas bevinden ze zich graag? Hoe en waar komen ze binnen? En is er een bepaalde cultivar aantrekkelijker?
Daarnaast kijken we ook naar de ontwikkelingen van de populaties en generaties op basis van de vliegactiviteit. Op basis van onze ervaringen dusver verwachten we naar een eerste voorspellingsmodel toe te kunnen werken. Verwacht dat het mogelijk wordt
een indicatie te geven wanneer bijvoorbeeld de eerste motteneitjes worden opgeslagen en wanneer de rupsen uit de eitjes komen. Zo kunnen we een nog nauwkeurigere timing van biologische interventies mogelijk maken.
In dit project zijn we medio 2023 gestart met het plaatsen van 22 PATS-C systemen bij twee gerberakwekers: Oudijk Gerbera in Moerkapelle en LG Flowers in Pijnacker. Beide bedrijven hebben elk elf systemen. gecombineerd hebben we een enorme intensieve monitoring van circa één hectare bij elk van deze twee bedrijven. Van deze systemen hangen er negen verspreid in de kas, één in de nok om de invlieg van motten te meten en één aan de andere kant van de gevel om de situatie buiten de kas in de gaten te houden. Zo hebben we een goed overzicht van wat er zowel binnen als buiten de kas gebeurt.
PATS-C installatie bij Oudijk Gerbera
De eerste resultaten laten zien dat motten voorkeursplekken in de kas hebben. Waar dat precies aan ligt moet nog verder worden uitgezocht. Het zou kunnen maken met een temperatuurverschil tussen de noord- en zuidkant, verschillende aantrekkelijkeheid van cultivars, of het botsen tegen de gevel, wat voor een onnodig vertellen op de PATS-C zorgt.
PATS-C systeem bij LG Flowers
Tot mei 2025 houden de PATS-C-systemen de vliegbewegingen van de motten nog goed in de gaten. Gedurende en na deze periode worden alle gegevens verzameld met hopelijk een hoop nieuwe betekenis in de gedragingen van deze twee platen. Het doel daarbij is om de inzet van (biologische) gewasbescherming nog beter te stemmen op de geïntegreerde beheersing van deze plagen.
Het project wordt gefinancierd door Kennis in je Kas (KijK). In het project werken ontmoetten we samen Wageningen Plant Research, de Gewascoöperaties van Gerbera, Paprika en Potorchidee, Glastuinbouw Nederland, Andermatt, verschillende kwekers en teelt- en gewasbeschermingsadviseurs.